ข่าว/ประชาสัมพันธ์

ความสำคัญ และแนวทางการขับเคลื่อนเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน

     เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการกำหนดแนวทางการพัฒนาประเทศในอนาคต ก่อนอื่นต้องทำความเข้าใจกับวัตถุประสงค์และที่มา โดยย้อนไปเมื่อปี 2535 ในการประชุมสหประชาชาติ ณ กรุงริโอ เดอ จาเนโร ประเทศบราซิล ประเทศสมาชิกได้เห็นชอบให้ประกาศหลักการแห่งสิ่งแวดล้อม และแผนปฏิบัติการ 21 (Agenda 21) เพื่อใช้เป็นแผนแม่บทของโลกสำหรับการดำเนินงานที่จะทำให้เกิดการพัฒนาอย่างยั่งยืนทั้งในด้านสังคม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อม และต่อมาองค์การสหประชาชาติได้มีการจัดทำเป้าหมายการพัฒนาแห่งสหัสวรรษ (Millennium Development Goals: MDGs) ครอบคลุมระยะเวลา 15 ปี (พ.ศ. 2543 -2558) อาทิ การขจัดความยากจนและความหิวโหย การส่งเสริมความเท่าเทียมทางเพศและบทบาทสตรี และการรักษาและจัดการสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน เป็นต้น ดังที่เราทราบกันว่าในช่วงเวลาที่ผ่านมานั้นผลการพัฒนาของประเทศต่างๆ ก่อให้เกิดความแตกต่างของรายได้ บางประเทศยังมีคนยากจน อดยากและหิวโหย และขาดโอกาสทางการศึกษา บางประเทศได้รับผลกระทบจากภัยธรรมชาติและภัยพิบัติประสบความทุกข์ยาก บางประเทศมีปัญหาด้านสิทธิมนุษยชน การกดขี่ทางเพศ การใช้แรงงานเด็ก บางประเทศยังมีปัญหาด้านสุขอนามัยเป็นต้น ประเทศไทยแม้ว่าเราจะก้าวหน้ามาสู่ประเทศที่มีรายได้ปานกลางระดับสูง แต่ก็ยังมีปัญหาด้านความยากจนหลงเหลืออยู่ รวมทั้งปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมและอื่นๆอีกหลายปัญหา ดังนั้นเมื่อเป้าหมาย MDGsหมดวาระลงประเทศสมาชิกจึงร่วมกันวางกรอบความคิดโดยมองเป้าหมายการพัฒนาในอนาคตทุกมิติ (Dimensions) ทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมที่มีความเชื่อมโยงกัน เรียกว่า เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน หรือ Sustainable Development Goals (SDGs) นับเป็นสิ่งที่สำคัญมาก ซึ่งในการกำหนดเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนครั้งใหม่นี้ มีจำนวนถึง 17 เป้าหมาย ครอบคลุมมิติการพัฒนาที่กว้างขึ้นกว่าเดิม ประเทศต่างๆ จะได้นำเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนไปดำเนินการขับเคลื่อนการพัฒนาสังคมโลกให้บรรลุผลสำเร็จในอีก 15 ข้างหน้า (2573)

     การพัฒนาประเทศไทยในช่วงที่ผ่านมา มีการวางแผนและกำหนดนโยบายในระดับต่างๆ โดยมีการจัดทำแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ เป็นกรอบหลักในการพัฒนาประเทศ ซึ่งในการจัดทำแผนพัฒนาฯ ฉบับที่ 12  ที่ประกาศใช้ในช่วงปัจจุบันนี้ได้นำเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนมาใช้เป็นกรอบหลักในการกำหนดวัตถุประสงค์ เป้าหมาย ตลอดจนแนวทางการพัฒนาในทุกมิติ นอกจากนี้ ประเทศไทยได้มีการวางยุทธศาสตร์ชาติระยะยาว 20 ปี ได้กำหนดแนวทางการพัฒนาที่สอดคล้องกับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนขององค์การสหประชาชาติ

     ในระยะต่อไป สศช. ในฐานะหน่วยงานวางแผนและขับเคลื่อนการพัฒนา ได้วางแนวทางในการนำเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนไปขับเคลื่อนให้เป็นรูปธรรมสามารถบรรลุผลตามเป้าหมายในระยะ 15 ปีข้างหน้า ประการแรก คือ การสร้างความรู้ความเข้าใจต่อเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนให้แก่ทุกภาคส่วน และตระหนักถึงความสำคัญของเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน รวมทั้งเป้าประสงค์ และตัวชี้วัดต่างๆ ประการต่อมาคือการบรรลุเป้าหมายต้องสร้างเครือข่ายความร่วมมือทุกภาคส่วน ทั้งภาครัฐในส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค ส่วนท้องถิ่น ภาคเอกชน และภาคประชาสังคม เพื่อให้เกิดพลังร่วมในการระดมทรัพยากรที่มีอยู่มาใช้ดำเนินการขับเคลื่อน โดยเน้นประเด็นที่มีระดับความสำคัญสูง หรือกระทบต่อคนส่วนใหญ่ของประเทศ และที่สำคัญอีกประการหนึ่ง คือ การติดตามประเมินผลอย่างเป็นระบบ โดยมีการพัฒนาข้อมูลสารสนเทศที่เป็นตัวชี้วัดเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนให้ได้มาตรฐานสอดคล้องกับบริบทการพัฒนาในสังคมไทย เพื่อใช้ในการวิเคราะห์สถานการณ์หรือช่องว่างการพัฒนาในมิติต่างๆ และใช้กำหนดเป้าหมายที่ต้องให้ความสำคัญสูงและจัดสรรทรัพยากรของประเทศในการแก้ไขปัญหาอย่างเหมาะสม